Systemisch werk in een organisatie

DSC_8636 [1600x1200]

Alle  systemen bestaan uit mensen die met elkaar in een directe relationele verbinding staan.

Bij organisaties onderscheiden wij twee assen:

de horizontaal-as: hiërarchische structuren binnen de organisatie zoals aandeelhouders- bestuurders- managmentteam en medewerkers,

de verticale-as : de organisatie in relatie tot de buitenwereld in vorm van: opdrachtgevers, klanten, cliënten, patiënten, leden

Een aantal voorbeelden waarbij een systeemopstelling uitkomst kan bieden:

–  PR & marketingvraagstukken bij strategiebepaling

–    alle conflictsituaties die zich in de organisatie voordoen

–   onderzoeken van thema’s die actueel spelen

–   draagvlak zichtbaar maken bij veranderingen in de organisatie

–    rouw- en verliesverwerking na veranderprocessen

–    houding ten opzichte van de eigen professionele ontwikkeling

–    verstoorde communicatielijnen

–    belangenverstrikkingen

 

 

Disharmonie in een systeem zorgt voor storingen en uitval van mensen.

Een systeem gaat uit naar balans en volgt hierbij zijn eigen wetmatigheden, de ongeschreven wetten waardoor zich groepen als vanzelf vormen.

Een systeem raakt uit balans als er storingen ontstaan.

Deze storingen ontstaan altijd als er tussen mensen disharmonie ontstaat op het gebied van:

–    binding (erbij horen)

–    ordening (welke positie heb je in de groep)

–    geven en nemen op relationeel vlak

Voorbeelden waardoor disharmonie ontstaat:

–    dominantie,

–    buitensluiten,

–    niet nemen of niet adequaat invullen van een leiderschapspositie.

Voorbeelden van disharmonie in een systeem:

–    slechte communicatie op de horizentrale as, tussen bestuurders, de managementlaag en de uitvoerende medewerkers (verstoorde balans in geven en nemen, rangordeproblemen of buitensluiten)

–   slechte communicatie tussen de organisatie en de buitenwereld

–    leidinggevende die hun plek in de rangorde niet kunnen nemen

–    pestgedrag van medewerkers onderling (buitensluiten en dominantie)

–   belangenverstrikkingen (buitensluiten en dominantie)

Wat kan een ’sytemische’ opstelling zichtbaar maken?

–    hoe mensen zich tot elkaar verhouden

–    de oorzaak van verstoringen

–    de oplossingen die zich aandienen

Wat is de meerwaarde van een systemische opstelling voor een organisatie?

Het functioneren van een medewerker wordt vooral bepaald door zijn persoonlijkheid. Onvoldoende doorzettingsvermogen, zelfbewustzijn, communicatieve en sociale vaardigheden, empathisch vermogen kunnen de oorzaak van problemen zijn in de tussenmenselijke relaties.

Maar ook hoge werkdruk, slechte communicatie in de organisatie, te grote afstaand tot de leidinggevende laag, veel veranderprocessen in de organisatie, spanningen op het relationele vlak onder collega’s zijn een reden voor disbalans in een organisatie.

Hier kan een  zogenoemde systemische opstelling uitkomst bieden. Door een opstelling kan de oorzaak van het probleem zichtbaar worden gemaakt. Meestal is de persoon in queeste zich er niet van bewust wat zijn eigen aandeel in hetgeen is dat zich voor hem/haar in de buitenwereld als probleem toont. Inzicht en herkenning van de oorzaak kunnen tot een ‘aha- Erlebnis’ leiden waardoor een andere kijk op de situatie ontstaat. Een andere kijk op de situatie beïnvloedt onze gedachten, onze gevoelsmatige beleving en uiteindelijk ook ons gedrag.

Dit is winst nummer een.

Het tweede aspect dat een opstelling bied is het zogenaamde ‘heling aspect’, of te wel het weer in balans brengen van de verstoorde relaties in het systeem. Door interventies tijdens de opstelling kan dit bereikt worden. Wat in de opstelling met representanten gedaan wordt heeft zijn weerklank op de mensen om wie het daadwerkelijk gaat. Als voorbeeld, een verstoorde relatie tussen een medewerker  en een leidinggevende kan in de opstelling weer in balans gebracht worden waardoor in de ‘buitenwereld’ het effect ervan zichtbaar wordt doordat niet alleen maar het gedrag van de medewerker verandert maar ook dat van de leidinggevende.

Dit is winst nummer twee.

Veel gestelde vragen:

Privacy van degene die opgesteld wordt.

Hierover het volgende: Systemische opstellingen hanteren een zeer nauwgezette ethische code. Er mag nooit een opstelling gehouden worden over een niet aanwezige derde persoon. Wel mag een vraagsteller, in dit geval een docent, iedereen opstellen waartoe hij zelf in een relationele verbinding staat met als doel, informatie over zijn eigen functioneren te krijgen. Met andere woorden: de leerling mag alleen bevraagd worden over wat er bij hem speelt in relatie tot de docent.

Hoe werkt een opstelling:

Een opstelling bestaat uit een vraagsteller, een  x aantal representanten en de opsteller die de opstelling leidt. De vraagsteller brengt een thema in. Hij/zij wil graag zichzelf in relatie tot het onderwerp onderzoeken. Het doel van de vraagsteller is inzicht verkrijgen in de achterliggende verstrengelingen en het oplossen van hetgeen hij/zij in de buitenwereld als ‘probleem’ ervaart.

De representant staat voor een persoon, een groep of een thema. Zo kan een persoon voor het thema weerstand opgesteld worden, of voor een collega of voor een situatie zoals onder meer  een fusie. De representant neemt lichamelijke , gevoelsmatige of cognitieve gewaarwordingen waar en beschrijft deze aan de opsteller. Bijvoorbeeld: “Ik heb hoofdpijn, ik word ineens heel verdrietig, of: ik moet de hele tijd maar denken aan…”

De opsteller bevraagt de representanten over zijn bevindingen. Hierdoor ontstaat langzamerhand een beeld over oorzaak en gevolg van de situatie zowel bij de opsteller, waardoor hij/zij  zijn interventies kan inzetten, als bij de vraagsteller waardoor deze inzichten verwerft. De inzichten gaan vaak gepaard met een diep gevoel van geraaktheid en herkenning waardoor de opstelling als zeer intens worden ervaren.

Vanuit de technische kant bekeken wordt de werking van een opstelling fenomenologisch benaderd. Er is een aantoonbaar effect, dus het werkt. De vraag hoe het werkt kan niet worden beantwoord. Sinds de ontdekking van het morfogenetische veld in de kwantumfysica bestaat het vermoeden dat er een verband kan worden gelegd tussen dit veld en de werking van een opstelling.

Al met al doet deze methode al meer dan vijftig jaar waardevolle diensten op het therapeutisch vlak in de hulpverlening maar vindt zij inmiddels ook haar weg naar het bedrijfsleven bij strategiebepalingen en personeelsbeleid vanwege haar grote effectiviteit.

De inzet is multifunctioneel, zeer effectief door overtuigend resultaat en de korte tijdsbesteding die hiervoor nodig is.

Als voorbeeld: het onderzoeken van de oorzaak van een ‘probleem’ . Doet men dit door middel van een gesprek, dan kan het vaak weken of maanden in beslag nemen terwijl een opstelling deze in een dagdeel zichtbaar maakt.

 

Voor meer informatie en een kennismaking opstelling: neem gerust contact met mij op.